Update: 18.08.2016

Kamień pamiątkowy i Wieża Bismarcka
Wieża Bismarcka w Działdowie

Planowanie budowy i prace budowlane

Wieżę tę wzniesiono przed 1. wojną światową na wzgórzu przy drodze koło Malinowa (dawniej wzgórze nosiło nazwę Fuchsberg / Lisia Góra).

Do budowy użyto nieregularnie uformowanych kamieni polnych.

Według projektu architekta Kähna z roku 1915, wieża miała zostać przekształcona na obelisk w hołdzie poległym w 1. wojnie światowej. Projekt ten zawierał misę ogniową. Nie został zrealizowany.


Opis wieży

Masywna, wysoka na 10- 12 m wieża widokowa na podstawie kwadratu, powstała wg projektu „Zmierzch Bogów” architekta Wilhelma Kreisa. Wewnętrznymi drewnianymi schodami wchodziło się na głowicę wieży.


Historia wieży

W czasie wojny i do 10.01.1920, kiedy to Działdowo w myśl traktatu wersalskiego znalazło się w granicach Polski, wieża nie została przebudowana.

Ludność niemiecka, która pozostała w Działdowie, nazwała ją po roku 1920 Wieżą Bismarcka, prawdopodobnie ze względu na duże podobieństwo do projektu Kolumny Bismarcka „Zmierzch Bogów”. Jeszcze pod koniec lat 30-tych spotykała się pod „Wieżą Bismarcka“ młodzież Hitlerjugend, uprawiająca zabawy na wolnym powietrzu.

Budowla została nieco zmieniona w latach 1923 - 1937, m . in. przez polskie napisy. Powszechnie nazywano ją wówczas Wieżą Wolności.

Na jednej z tablic, usytuowanych przed wejściem do lasu, umieszczono symbol wieży z opisem w legendzie „Wieża Bismarcka” (październik 2004).

Wieża zachowała się do dzisiaj w stanie ruiny (październik 2015). Schodów wewnętrznych brak.


Linki

Google Maps

Google Earth


Quellen

- Seele, Sieglinde, Mannheim (Archiv Seele): BISMARCK-TURM von SOLDAU/Ostpreußen
- Seele, Sieglinde: Lexikon der Bismarck-Denkmäler, wyd. Imhof, Petersberg, 2005, str. 367
- Dyroff, Dr. Stefan: Wskazówka z dn. 30.04.2003


Zdjęcia

- Ralph Männchen, Drezno (zdjęcia: październik 2004 i październik 2015)
- Agata Sałek, Świdwin (czerwiec 2011)


Tłumaczenie na język polski - Marek Mosoń , Wrocław